Ali Yalçın TUNG
Değerli okurlar,
Binalarda Enerji Performans yönetmeliği 5 Aralık 2009’da yürürlüğe girdiğinde Enerji Kimlik Belgesi ile ilgili düzenleme önce 1 Temmuz 2010’a, daha sonra da gerekli altyapının hazır olmadığı gerekçesi ile 1 Ocak 2011’e ertelenmişti.
Bu amaçla hazırlanan BEP-TR yazılımındaki sorunlardan dolayı istenilen performansta çalışmayan program nedeniyle uygulama bir kez daha ertelenerek yapıların iskanı aşamasına bırakıldı. Kısa sürede yazılıma çözüm bulunamadağı takdirde, 1 Ocak 2011’de inşaat ruhsatı almış binalar iskan aşamasına geldiğinde sorun daha kapsamlı olarak hissedilebilir. Bu konuda çeşitli çalıştay ve toplantılar da yapıldı. Bu konu Makine Mühendisleri Odası tarafından düzenlenen bir yuvarlak masa toplantısında tartışıldı. 12 Şubat 2011’de düzenlenen bu toplantıda konuşulanlar MMO Tesisat Mühendisliği Dergisi’nde de yayımlandı. BEP-TR programındaki hatalar, eksikler ve uygulamadaki problemlerin bir an önce ortadan kaldırılmasını diliyoruz. Eğer bu problem ortadan kaldırılmazsa önümüzdeki aylarda iskan alacak yapılarda problemler ortaya çıkabilir.
Bu uygulamaya göre yeni yapılacak binalarda Enerji Kimlik Belgesi düzenlenmesi zorunluluğu bulunuyor. Yeni yapılacak binalarda belge düzenlenmesi, binanın mimari, tesisat ve elektrik projesi üzerinden gerçekleşeceğinden süreç tesisat projesini yapan projeciler veya yetki almış mimar ve mühendisler tarafından yürütülecek.
Enerji Kimlik Belgesi, binaların enerji tüketimindeki performansını göstererek; binanın harcadığı, ısıtma ve soğutma için ihtiyaç duyduğu enerjiyi, çevreye verdiği zararı, yenilenebilir enerji kaynaklarını kullanabilme olanaklarını bildiren belgedir. Enerji Kimlik Belgesinin binalardaki enerji verimliliğinin sağlanmasına büyük katkısı bulunmaktadır.
Yönetmeliğin yürürlüğe girmesiyle birlikte, yeni yapılan binalar için bu belgeyi almak zorunlu olurken, mevcut binalar için bu belgenin alınmasında belirli bir süre tanınmıştır. Bu belgede, binanın yalıtım özelliklerinden, enerji etkin mimari çözüm tarzlarına, güneş, rüzgar enerjisi, jeotermal, gibi yenilenebilir enerji çözümleri yanında doğal ısıtma, soğutma ve havalandırma sistemleri gibi aktif ve pasif mimari yaklaşımlar ile kojen ve trijen gibi etkin mekanik tesisat sistemlerinden doğal aydınlatmaya kadar birçok bilgi de yer almaktadır. Alıcılar, konutun enerji giderleri, yıllık enerji maliyetleri gibi birçok bilgiye enerji kimlik belgesinden ulaşarak, binanın enerjiyi ekonomik bir şekilde kullanıp kullanmadığını değerlendirebileceklerdir.
Mevcut binalarda vatandaşlar 2017 yılına kadar Enerji Kimlik Belgelerini almak zorunda olacaklar. Bunun için yetkilendirilmiş enerji verimlilik danışmanlık şirketlerine başvurulması gerekecek. Mevcut binalarda eğer binanın mimari, mekanik ve elektrik tesisat projesi bulunuyorsa, yetkli mimar ve mühendisler bu projeye göre yapacakları hesaplamalarla binanın Enerji Kimlik Belgesini hazırlayacaklar. Eğer binanın tesisat projesi bulunamıyorsa bu durumda binanın mimari çözüm şekli ile mekanik ve elektrik tesisat sistemlerinin baştan sona etüd edilmesi gerekecektir. Binanın enerji verimliliğine ilişkin veriler, Bayındırlık ve İskan Bakanlığının web tabanlı hazırladığı BEP TR programına girilerek hesaplanacak. Programda, yapılan hesaplamalar sonucunda binanın metrekare başına düşen enerji tüketim miktarı ile karbondioksit salınım değerleri hesaplanacak ve bunun sonucunda o bina için Enerji Kimlik Belgesi oluşturulacaktır. Oluşturulan Enerji Kimlik Belgesinde, bina enerji açısından A’dan G’ye kadar sınıflandırılan bir gruba dahil edilecek. Kimlik belgelerindeki bu sınıflandırmada G sınıfı, enerji tüketimi açısından oldukça kötü, A sınıfı ise enerji tüketimi açısından iyi bir binayı ifade edecektir.
Tüketiciler bina alırken veya kiralarken bu belgeye bakarak satın aldıkları ya da kiraladıkları yapının ya da bağımsız bölümün enerji giderleri hakkında bilgi sahibi olacaklardır. Bu belge yapının değerini de önemli ölçüde etkileyecektir.
En iyi dilek ve saygılarımla.







Mehmet ARSLAN
Prof. Dr. Hikmet Karakoç